Dipses Sharing Underground · Rock ve metal arşivi · 2004'ten beri

Dipses (Dipses Sharing Underground), 2004'ten beri yayın yapan Türk rock ve metal arşividir. Fanzin kökenli bir arşivdir; demo kayıtları, fanzin sayfaları, grup tarihleri ve belgeler üzerine yazılar yayınlar.

Arşivde kayıp demo dosyaları, fanzin sayfalarından çıkan belgeler, grup tarihleri ve diskografiler, röportajlar ve derleme listeleri bulunur. Yazılar Kült, Arşiv, Demolar, Listeler, Röportaj ve İnceleme bölümlerine ayrılmıştır.

Her maddede belgenin kaynağı ile kaydın bugünkü durumu ayrı ayrı yazılır. Kaynaklar fanzin sayfaları, grup arşivleri ve dönem yayınlarıdır; belgesi bulunmayan iddialar ayrıca belirtilir.

Dipses Rock Radyo kendi sunucumuzda 7/24 yayında; dinlemek için radyo sayfasındaki çalara basmak yeterli. Yayın akışı doğrudan da açılabilir (radio.dipses.net). Masaüstünde ek olarak IRC sohbet odası da açıktır.

Üye Köşesi bölümünden giriş yapıp katkı gönderebilirsiniz. Adımlar: 1) Belgenin kendisini ya da fotoğrafını/taramasını hazırlayın. 2) Künye bilgilerini ekleyin: grup, tarih, şehir, kayıt türü. 3) Belgenin kaynağını yazın (fanzin adı, kişisel arşiv, konser afişi). 4) Hepsini iletişim sayfasındaki e-posta adresine gönderin. Fanzin, kaset kapağı, demo kaydı veya dönem fotoğrafı için adres: [email protected].

Fanzin, ticari kaygı gözetilmeden düşük tirajda çoğaltılan bağımsız bir yayındır; dergi ise ISSN'li ve dağıtım ağına giren ticari yayındır. Arşivdeki malzemenin çoğu fanzin kökenlidir.

Kayıp demo, orijinal kopyası bulunmayan ve yalnızca ikinci el kasetlerde ya da özel arşivlerde kalmış kayıttır. Dipses bu kayıtları bulup dijitalleştirerek erişilebilir hâle getirir.

Dipses ticari bir yayın değildir: reklam ve sponsorlu içerik yayınlanmaz, satış yapılmaz. Güncel etkinlik takvimi, bilet satışı veya grup tanıtım hizmeti verilmez; yalnızca dönemin belgeleri arşivlenir. Hakkında yeterli belge bulunmayan gruplar için doğrulanmamış bilgi yayınlanmaz, bu kayıtlar künye düzeyinde tutulur.

Dipses arşivinde geçen teknik terimleri kısa tanımlarıyla aşağıda topladık.

Fanzin

Fotokopi veya basit baskı yöntemleriyle düşük tirajda çoğaltılan, çoğu zaman elle hazırlanmış bağımsız müzik yayınıdır; Dipses arşivinin çıkış noktasıdır.

Demo kaydı

Bir grubun albüm öncesi, prova veya amatör stüdyo ortamında kendi imkânlarıyla kaydettiği tanıtım kaydıdır.

Bootleg

Resmî olmayan yollarla çoğaltılmış konser kaydıdır; belgesel değeri taşır ve arşivde kaynağı mutlaka belirtilir.

Soundboard kaydı

Mikser masasından doğrudan alınan konser kaydıdır; seyirci mikrofonuyla alınan kayda göre ses kalitesi belirgin biçimde yüksektir.

Distro

Fanzin ve demo kayıtlarının gruplar arasında takas veya düşük bedelle dağıtıldığı, posta yoluyla işleyen bağımsız dağıtım ağıdır.

Split

İki veya daha fazla grubun kayıtlarını aynı yayında -kaset, CD veya plak- paylaştığı ortak çalışmadır.

Diskografi

Bir grubun yayınlarının tarih sırasıyla listesidir; stüdyo albümleri, single, split ve canlı kayıtları kapsar.

Line-up

Bir grubun belirli bir dönemdeki kadrosudur; kadro değişimleri eski kayıtların tarihlendirilmesinde belirleyicidir.

Tiraj

Bir fanzin veya kasetin basıldığı toplam adettir; dönemsel fanzinlerde 100 ile 500 adet arası tiraj tipiktir.

Arşiv kaydı

Belgenin künyesi, kaynağı ve bugünkü durumuyla birlikte sisteme girilmiş hâlidir; Dipses yazılarında kaynak ile kaydın durumu ayrı ayrı belirtilir.

Arşivdeki üç ana belge türünü yan yana karşılaştırdık; aradaki fark, belgenin nasıl üretildiği ve bugüne nasıl ulaştığıyla ilgilidir.

Kısaca: Dipses, 2004'ten bu yana Türk rock ve metal sahnesinin dijital hafızasını tutar. Arşivde fanzin, demo kaydı ve konser kaydı olmak üzere üç ana belge türü bulunur; her kayıt künyesi, kaynağı ve bugünkü durumuyla birlikte saklanır.

Bu bölümün son güncelleme tarihi: 19 Ekim 2026